Structurele aanpak voor erosie strand Wenduine én verzanding havengeul Blankenberge

In 2017 startte afdeling KUST met een studie om de erosieproblematiek van het strand van Wenduine én de verzanding van de havengeul van Blankenberge samen structureel aan te pakken. Een nieuwe hogere Westdam in Blankenberge en één of meerdere strandhoofden in Wenduine komen als beste oplossingen naar voor.

Zowel het strand van Wenduine als de havengeul van Blankenberge zijn locaties waar intensief onderhoud nodig is. Om de gewenste veiligheid te bieden tegen stormvloeden vanuit zee, worden langs de volledige kust zandsuppleties uitgevoerd. Ter hoogte van Wenduine vertoont de kustlijn een lichte knik waardoor deze zone onderhevig is aan versterkte erosie. Het strandprofiel bleek hier onvoldoende stabiel. Daarom was het noodzakelijk om frequent onderhoudssuppleties uit te voeren om de erosie na verschillende stormen te compenseren. De erosieproblematiek in Wenduine zorgt bovendien voor een verhoogd zandtransport richting Blankenberge.

De jachthaven van Blankenberge heeft een korte, smalle en tegelijk ondiepe haveningang dicht bij zee die op zeer korte termijn verzandt. Jaarlijkse stormen leiden tot een snelle verzanding van de havengeul met als gevolg een gevaarlijke situatie voor de pleziervaart. Samen met het uitbaggeren hiervan zorgt dit voor een moeilijke toegankelijkheid van de jachthaven. Om een structurele oplossing te bekomen voor beide locaties werd in 2017 een studie opgestart naar mogelijke maatregelen.

Meerdere ontwerpscenario’s zijn onderzocht met behulp van numerieke modellering van stroming, golfwerking en morfologie. Daarna zijn de alternatieven met elkaar vergeleken op vlak van effectiviteit, ofwel in hoeverre de aanzanding in Blankenberge en de erosie in Wenduine zijn teruggedrongen, op vlak van nautische toegankelijkheid, zwemveiligheid, kustveiligheid, landschappelijke en belevingsaspecten, kosten-efficiëntie, en milieueffecten.

De haalbaarheidsfase van die studie werd inmiddels afgerond en toont aan dat er goede technische oplossingen zijn, die zich terugverdienen op korte tot middellange termijn. In Wenduine ligt de oplossing in de bouw van een strandhoofd ten oosten van de bebouwing of een strandhoofdenveld. Deze strandhoofden zorgen voor een stabieler strand, waardoor minder erosie optreedt, minder onderhoudssuppleties noodzakelijk zullen zijn om de veiligheid te garanderen en waardoor het zandtransport richting Blankenberge afneemt. Voor Blankenberge wordt gekozen voor de bouw van een hogere en langere Westdam. Deze dam is in staat om het langstransport van zand beter tegen te houden wat de verzanding van de havengeul sterk zal verminderen. De nieuwe dam wordt minstens 150 meter langer dan de huidige lage dam. De bestaande Oostdam met het beschermde houten staketsel blijft behouden.

Het vaststellen van beide voorkeursalternatieven betekent de start van het traject richting uitvoering. Door verder overleg met de belanghebbenden zal het ontwerp verder verfijnd worden zodat optimaal rekening gehouden wordt met het strandgebruik, de toegankelijkheid van de jachthaven, interactie met het bestaande betonnen staketsel op de Westdam, enz. Parallel start het technisch ontwerp van de dam en de strandhoofden, de voorbereidende grondonderzoeken en de vergunningenfase (MER procedure).